جوش زیر پوستی چیست؟ تفاوت انواع و راهکارهای علمی
یک برجستگی زیر پوست دارید که سر ندارد، با لمس دردناک است و به‌راحتی از بین نمی‌رود؟
احتمالاً اولین چیزی که به ذهنتان می‌رسد این است: «جوش زیرپوستی زده‌ام.»
اما یک سؤال مهم وجود دارد:
آیا «جوش زیرپوستی» واقعاً نام یک نوع مشخص از جوش است؟
پاسخ کوتاه این است: نه.
«جوش زیرپوستی» یک اصطلاح رایج و عامیانه است، نه نام یک تشخیص پزشکی مشخص. افراد ممکن است از این عبارت برای توصیف ضایعات متفاوتی مانند کومدون بسته، پاپول، پوسچول یا ضایعات عمقی‌تر مانند ندول استفاده کنند.
به همین دلیل، قبل از اینکه برای «جوش زیرپوستی» یک محصول خاص انتخاب کنیم، بهتر است ابتدا بدانیم با چه نوع ضایعه‌ای روبه‌رو هستیم.
در این مقاله از ارغوان گالری، تفاوت انواع ضایعاتی را که ممکن است با عنوان «جوش زیرپوستی» شناخته شوند بررسی می‌کنیم و می‌بینیم چه زمانی مراقبت معمول کافی نیست و بهتر است از متخصص پوست کمک بگیریم.
توجه: این مقاله برای افزایش آگاهی درباره آکنه نوشته شده و جایگزین تشخیص و درمان پزشک یا متخصص پوست نیست.
جوش زیرپوستی از نظر علمی یعنی چه؟
آکنه زمانی ایجاد می‌شود که واحد پیلوسباسه، یعنی ساختاری شامل فولیکول مو و غده چربی، دچار انسداد و التهاب شود.
آکنه می‌تواند ضایعات مختلفی ایجاد کند؛ از کومدون‌های غیرالتهابی گرفته تا پاپول، پوسچول و ضایعات عمقی مانند ندول و شبه‌کیست. حتی ممکن است چند نوع ضایعه هم‌زمان روی پوست وجود داشته باشد. http://Acne vulgaris – DermNet
بنابراین دو نفر ممکن است هر دو بگویند:
«جوش زیرپوستی دارم.»
اما در واقع ضایعه پوستی آنها یکسان نباشد.
همین تفاوت، دلیل اصلی اهمیت شناخت نوع ضایعه قبل از انتخاب روش مراقبت است.راهنمای جامع آکنه (جوش صورت)
چه ضایعاتی ممکن است «جوش زیرپوستی» نامیده شوند؟
۱. کومدون بسته؛ برجستگی‌های ریز و همرنگ پوست
کومدون بسته زمانی شکل می‌گیرد که دهانه فولیکول بسته شود و سبوم و سلول‌های شاخی‌شده در آن تجمع پیدا کنند.
کومدون بسته معمولاً:
- کوچک است.
- همرنگ پوست یا کمی سفید دیده می‌شود.
- التهاب واضح ندارد.
- معمولاً دردناک نیست.
- بیشتر به صورت برجستگی‌های ریز و متعدد دیده می‌شود.
در زبان رایج، به کومدون بسته جوش سرسفید یا Whitehead گفته می‌شود.
اگر روی پیشانی، چانه یا سایر نواحی مستعد آکنه برجستگی‌های ریز و نسبتاً یکنواختی دارید که بیشتر هنگام لمس احساس می‌شوند، ممکن است با کومدون‌های بسته مواجه باشید؛ اما از روی ظاهر به‌تنهایی نمی‌توان تشخیص قطعی داد.http://HOW to treat different of acnea-AAD
۲. پاپول؛ برجستگی قرمز و ملتهب
پاپول یک ضایعه التهابی آکنه است که معمولاً به شکل یک برجستگی کوچک و قرمز دیده می‌شود.
ممکن است:
- برجسته باشد.
- قرمز باشد.
- هنگام لمس حساس یا دردناک باشد.
- مرکز سفید یا زرد مشخصی نداشته باشد.
گاهی فرد چنین ضایعه‌ای را با عبارت «جوش زیرپوستی که هنوز سر نزده» توصیف می‌کند.
اما از نظر پزشکی، پاپول یک ضایعه التهابی است و با کومدون بسته تفاوت دارد.
۳. پوسچول؛ جوش التهابی با مرکز سفید یا زرد
پوسچول نیز یک ضایعه التهابی است، اما معمولاً مرکز سفید یا زردرنگی دارد.
این همان چیزی است که در زبان روزمره اغلب به آن جوش چرکی گفته می‌شود.
ممکن است ابتدا به صورت یک برجستگی ایجاد شود و بعد مرکز سفید یا زرد آن مشخص شود.
نکته مهم این است که ظاهر سفیدرنگ آن به معنی مجاز بودن برای فشار دادن نیست؛ دستکاری جوش می‌تواند التهاب و آسیب پوستی را بیشتر کند.
۴. ندول؛ ضایعه‌ای عمیق، سفت و معمولاً دردناک
ندول با جوش‌های سطحی تفاوت دارد.
این ضایعات در عمق بیشتری از پوست ایجاد می‌شوند و معمولاً:
- بزرگ‌تر هستند.
- سفت احساس می‌شوند.
- ملتهب هستند.
- ممکن است دردناک باشند.
- سر سفید یا زرد مشخصی ندارند.
در زبان روزمره، چنین ضایعه‌ای بیشتر با عبارت‌هایی مانند «جوش زیرپوستی دردناک» یا «جوش سفت زیر پوست» توصیف می‌شود.
ضایعات عمقی مانند ندول اهمیت بیشتری دارند، زیرا می‌توانند با خطر ایجاد اسکار همراه باشند.
۵. ضایعات شبه‌کیستی؛ ضایعات عمقی‌تر آکنه
در آکنه شدید ممکن است ضایعات عمقی‌تری مانند شبه‌کیست‌ها نیز دیده شوند.
این ضایعات با برجستگی‌های کوچک و سطحی تفاوت دارند و ممکن است بزرگ، عمقی و دردناک باشند.
اگر ضایعات شما بزرگ، عمقی، دردناک یا مکرر هستند، بهتر است به جای تلاش برای تخلیه آنها در خانه، برای ارزیابی دقیق‌تر به متخصص پوست مراجعه کنید.
مقایسه ظاهری چهار نوع ضایعه ای که به عنوان جوش زیر پوستی شناخته می شوند.
تفاوت انواع جوش زیرپوستی در یک نگاه
| ویژگی | کومدون بسته | پاپول | پوسچول | ندول |
|---|---|---|---|---|
| التهاب | معمولاً ندارد | دارد | دارد | دارد |
| قرمزی | کم یا ندارد | معمولاً دارد | معمولاً دارد | معمولاً دارد |
| درد | معمولاً ندارد | ممکن است داشته باشد | ممکن است داشته باشد | اغلب دردناک |
| مرکز سفید/زرد | معمولاً ندارد | ندارد | معمولاً دارد | معمولاً ندارد |
| عمق | سطحی‌تر | سطحی | سطحی | عمقی‌تر |
| اندازه | کوچک | کوچک | کوچک تا متوسط | معمولاً بزرگ‌تر |
| احتمال اسکار | معمولاً کمتر | بسته به شدت | بسته به شدت | بیشتر |
توجه: این جدول فقط برای شناخت کلی تفاوت‌هاست و نمی‌تواند جای تشخیص متخصص پوست را بگیرد.
چرا بعضی جوش‌های زیرپوستی دردناک هستند؟
درد بیشتر با التهاب ارتباط دارد.
در ضایعات التهابی آکنه، واکنش التهابی در اطراف واحد پیلوسباسه ایجاد می‌شود. پاپول‌ها و پوسچول‌ها می‌توانند دردناک باشند و این ویژگی در ضایعات عمقی مانند ندول‌ها معمولاً محسوس‌تر است.
بنابراین اگر یک برجستگی:
عمیق + سفت + قرمز + دردناک
است، بهتر است آن را صرفاً یک «جوش سرسفید که هنوز سر نزده» در نظر نگیریم.
آیا هر برجستگی زیر پوست، جوش است؟
خیر.
هر برجستگی روی پوست الزاماً آکنه نیست. بعضی مشکلات پوستی مانند برخی انواع فولیکولیت یا کیست‌های پوستی نیز ممکن است از نظر ظاهری با چیزی که فرد «جوش زیرپوستی» می‌نامد اشتباه شوند.
به همین دلیل، اگر یک برجستگی:
- مدت زیادی باقی مانده است.
- مرتب در یک محل تکرار می‌شود.
- ظاهر متفاوتی با جوش‌های معمولی دارد.
- بسیار بزرگ یا دردناک است.
- با مراقبت معمول آکنه بهتر نمی‌شود.
بهتر است از تشخیص خودسرانه آن خودداری کنید.
آیا فشار دادن جوش زیرپوستی باعث از بین رفتن آن می‌شود؟
شاید فشار دادن یک جوش وسوسه‌کننده باشد، اما تخلیه خانگی، مخصوصاً برای ضایعات عمقی، انتخاب مناسبی نیست.
فشار دادن می‌تواند التهاب را تشدید کند و احتمال باقی‌ماندن آثار یا اسکار را افزایش دهد. این موضوع در مورد ضایعات عمقی
تصویری از لمس نکردن جوش زیرپوستی و پرهیز از فشار دادن آن برای کمک به کاهش التهاب و جلوگیری از آسیب بیشتر به پوست
مانند ندول و کیست اهمیت بیشتری دارد.
بنابراین اگر جوش:
- عمیق است.
- دردناک است.
- سر مشخصی ندارد.
بهتر است آن را فشار ندهید.چرا جای جوش از بین نمی‌رود؟ تفاوت لک قرمز و لک قهوه‌ای +درمان علمی جای جوش
برای جوش زیرپوستی چه ماده‌ای مناسب است؟
این سؤال یکی از پرتکرارترین سؤال‌هاست؛ اما پاسخ آن یک ماده واحد برای همه افراد نیست.
چون همان‌طور که دیدیم، «جوش زیرپوستی» یک نوع ضایعه مشخص نیست.
راهنمای به‌روز آکادمی پوست آمریکا (AAD) چندین درمان موضعی از جمله بنزوئیل پروکساید، رتینوئیدهای موضعی، سالیسیلیک اسید و آزلائیک اسید را در مدیریت آکنه توصیه می‌کند، اما انتخاب درمان به نوع و شدت آکنه و شرایط فرد بستگی دارد.
رتینوئیدهای موضعی
رتینوئیدهای موضعی می‌توانند به باز شدن منافذ مسدودشده و کاهش التهاب کمک کنند و یکی از درمان‌های اصلی آکنه محسوب می‌شوند.
سالیسیلیک اسید
سالیسیلیک اسید به باز شدن منافذ و لایه‌برداری کمک می‌کند و در درمان برخی انواع آکنه، به‌ویژه کومدون‌ها، کاربرد دارد.
بنزوئیل پروکساید
بنزوئیل پروکساید یکی از ترکیبات مؤثر در درمان آکنه است و در راهنمای AAD توصیه قوی دریافت کرده است.
آزلائیک اسید
آزلائیک اسید می‌تواند در مدیریت آکنه مؤثر باشد و همچنین برای لک‌های تیره‌ای که پس از برطرف شدن جوش باقی می‌مانند کاربرد دارد.آزالائیک اسید چیست؟ راهنمای کامل استفاده برای جوش، جای جوش و لک صورت
اما یک نکته بسیار مهم وجود دارد:
استفاده هم‌زمان و خودسرانه از چند ماده فعال، لزوماً نتیجه بهتری ایجاد نمی‌کند و ممکن است باعث تحریک پوست شود.
پس به جای اینکه بپرسیم:
«قوی‌ترین محصول برای جوش زیرپوستی چیست؟»
بهتر است بپرسیم:
«این ضایعه احتمالاً چیست و چه نوع مراقبتی برای آن مناسب‌تر است؟»
آیا جوش زیرپوستی با مراقبت مناسب فوراً از بین می‌رود؟
معمولاً نباید انتظار داشته باشیم آکنه در چند روز کاملاً برطرف شود.
انتخاب درمان مناسب، استفاده منظم و دادن زمان کافی برای ارزیابی پاسخ پوست اهمیت دارد. برنامه درمانی آکنه نیز برای همه افراد یکسان نیست و ممکن است پزشک بر اساس نوع و شدت آکنه، ترکیبی از درمان‌ها را انتخاب کند.
بنابراین تغییر مداوم محصولات به دلیل اینکه «بعد از چند روز جواب نگرفتم» می‌تواند تصمیم مناسبی نباشد.چرا جوش‌های صورت خوب نمی‌شوند؟ ۷ دلیل رایج و راهکارهای مراقبتی
چه زمانی باید برای جوش زیرپوستی به متخصص پوست مراجعه کنیم؟
در موارد زیر بهتر است ارزیابی متخصص پوست را جدی‌تر بگیرید:
- ضایعات عمیق و دردناک هستند.
- تعداد ضایعات زیاد است.
- جوش‌ها مرتب تکرار می‌شوند.
- جای زخم یا اسکار ایجاد می‌شود.
- با مراقبت مناسب کنترل نمی‌شوند.
- ضایعات ظاهر غیرمعمولی دارند.
- مطمئن نیستید که اصلاً با آکنه مواجه هستید.
آکنه ندولار و ضایعات عمقی اهمیت بیشتری دارند، زیرا احتمال ایجاد اسکار در آنها بیشتر است و ممکن است به درمان تخصصی نیاز داشته باشند.
۵ اشتباه رایج در برخورد با جوش زیرپوستی
۱. فشار دادن جوش
به‌خصوص وقتی ضایعه عمقی و دردناک است، فشار دادن می‌تواند التهاب و آسیب پوستی را بیشتر کند.
۲. استفاده هم‌زمان از چند ماده فعال
استفاده هم‌زمان از چند محصول ضدجوش و لایه‌بردار ممکن است باعث تحریک و خشکی پوست شود. نیاسینامید چیست؟ فواید، طرز استفاده و اشتباهات رایج
۳. استفاده از اسکراب‌های خشن
پاک‌تر کردن پوست لزوماً به معنی درمان بهتر آکنه نیست. مراقبت بیش از حد و تحریک مکانیکی می‌تواند وضعیت پوست را نامطلوب‌تر کند.
۴. تغییر مداوم محصولات
اگر هر چند روز یک محصول جدید را امتحان کنیم، هم پوست فرصت سازگاری و ارزیابی پیدا نمی‌کند و هم نمی‌فهمیم کدام محصول واقعاً مؤثر یا تحریک‌کننده بوده است.
۵. انتخاب محصول فقط بر اساس عبارت «مناسب جوش زیرپوستی»
چون «جوش زیرپوستی» یک تشخیص واحد نیست، بهتر است صرفاً بر اساس این عبارت یک محصول انتخاب نکنیم.
جمع‌بندی؛ قبل از درمان، نوع مشکل را بشناسید
«جوش زیرپوستی» یک اصطلاح رایج است، اما یک تشخیص پزشکی واحد نیست.
این عبارت ممکن است برای ضایعات متفاوتی مانند:
- کومدون بسته
- پاپول
- پوسچول
- ندول
- و برخی ضایعات عمقی‌تر
به کار رود.
تفاوت این ضایعات فقط در ظاهر آنها نیست؛ عمق، میزان التهاب، درد و احتمال ایجاد اسکار نیز می‌تواند متفاوت باشد.
به همین دلیل، قبل از اینکه به دنبال قوی‌ترین محصول برای «جوش زیرپوستی» باشیم، بهتر است ابتدا نوع مشکل را بهتر بشناسیم.
و اگر ضایعات عمقی، دردناک، مکرر یا اسکاردهنده هستند، بهتر است به جای آزمون‌وخطای محصولات و دستکاری پوست، از متخصص پوست کمک بگیریم.
مراقبت آگاهانه از پوست، از شناخت مشکل شروع می‌شود؛ نه از خرید محصول.
سؤالات متداول
آیا جوش زیرپوستی همان جوش سرسفید است؟
نه لزوماً. کومدون بسته یا جوش سرسفید یکی از ضایعاتی است که ممکن است در زبان عامیانه «جوش زیرپوستی» نامیده شود، اما این اصطلاح می‌تواند برای ضایعات دیگری نیز استفاده شود.
چرا جوش زیرپوستی دردناک می‌شود؟
درد معمولاً بیشتر با التهاب ارتباط دارد و در ضایعات عمقی مانند ندول می‌تواند محسوس‌تر باشد.
آیا فشار دادن جوش زیرپوستی کار درستی است؟
به‌خصوص در مورد ضایعات عمقی و دردناک، بهتر است از فشار دادن و تخلیه خانگی خودداری شود؛ زیرا می‌تواند التهاب و احتمال باقی‌ماندن آثار را افزایش دهد.
بهترین ماده برای جوش زیرپوستی چیست؟
یک ماده واحد برای همه انواع «جوش زیرپوستی» وجود ندارد. انتخاب ماده فعال به نوع و شدت آکنه و شرایط پوست بستگی دارد. از جمله درمان‌های موضعی مورد استفاده در مدیریت آکنه می‌توان به رتینوئیدها، بنزوئیل پروکساید، سالیسیلیک اسید و آزلائیک اسید اشاره کرد.
جوش زیرپوستی چند روز طول می‌کشد؟
مدت ماندگاری به نوع ضایعه، شدت التهاب و پاسخ پوست به درمان بستگی دارد؛ بنابراین نمی‌توان برای همه انواع «جوش زیرپوستی» یک زمان ثابت تعیین کرد.
آیا هر برجستگی زیر پوست آکنه است؟
خیر. بعضی مشکلات پوستی دیگر نیز می‌توانند ظاهری شبیه جوش داشته باشند. اگر ضایعه غیرمعمول، ماندگار، مکرر یا مقاوم به مراقبت معمول است، بهتر است توسط متخصص پوست بررسی شود.
چه زمانی مراجعه به متخصص پوست ضروری‌تر است؟
در صورت وجود ضایعات عمقی و دردناک، اسکار، تکرار مداوم یا عدم پاسخ به مراقبت مناسب، ارزیابی متخصص پوست اهمیت بیشتری دارد.
منابع علمی
- American Academy of Dermatology (AAD) — Acne Clinical Guidelines
- American Academy of Dermatology (AAD) — Updated Guidelines for the Management of Acne
- DermNet — Acne Vulgaris
- DermNet — Comedonal Acne
- DermNet — Inflammatory Lesions in Acne
مراقبت آگاهانه از پوست
اگر نمی‌دانید ضایعات پوستتان دقیقاً چه نوعی هستند یا نمی‌دانید از کجا باید روتین مراقبت از پوستتان را شروع کنید، قبل از خرید چند محصول مختلف، بهتر است ابتدا نیاز پوستتان را مشخص کنید.
در ارغوان گالری، هدف از مشاوره فقط معرفی محصول نیست؛ بلکه کمک به شما برای شناخت بهتر نیاز پوست و انتخاب آگاهانه‌تر است.
برای دریافت مشاوره تخصصی پوست، از بخش مشاوره ارغوان گالری اقدام کنید.